Tên miền, DNS, SSL là gì? Hiểu trong 5 phút

Ba khái niệm: tên miền, DNS và SSL thường khiến người mới bối rối vì chúng liên quan chặt chẽ với nhau. Bài viết này giải thích từng phần bằng các ví dụ đời thường.

Tên miền (domain) — cái tên dễ nhớ

Tên miền, ví dụ trithucweb.online, giống như tên một cửa hàng. Nó dễ nhớ hơn nhiều so với địa chỉ thật (địa chỉ IP, một dãy số như 46.202.138.71). Bạn "thuê" tên miền theo năm từ các nhà cung cấp (registrar), không ai "mua đứt" tên miền vĩnh viễn.

DNS — "sổ địa chỉ" của Internet

DNS (Domain Name System) là hệ thống dịch tên miền sang địa chỉ IP. Giống như khi bạn tra một cái tên trong sổ điện thoại để tìm đúng số cần gọi — DNS tra tên miền để tìm đúng máy chủ cần kết nối tới. Mỗi khi bạn đổi nhà cung cấp hosting, bạn cần cập nhật "bản ghi DNS" để tên miền chỉ đúng tới máy chủ mới.

SSL — ổ khoá an toàn trên thanh địa chỉ

SSL (Secure Sockets Layer — ngày nay thực chất dùng phiên bản kế nhiệm là TLS, nhưng tên gọi SSL vẫn được dùng phổ biến) là công nghệ mã hoá dữ liệu truyền giữa trình duyệt và máy chủ. Khi một website có SSL, địa chỉ sẽ bắt đầu bằng https:// (thêm chữ "s" là secure) và trình duyệt hiện biểu tượng ổ khoá.

Không có SSL, dữ liệu bạn gửi đi (mật khẩu, thông tin thanh toán...) có thể bị đọc trộm trên đường truyền. Vì vậy ngày nay SSL là yêu cầu bắt buộc với hầu hết website, kể cả những trang không có giao dịch tiền.

Tóm lại bằng một ví dụ liền mạch

• Bạn gõ trithucweb.online (tên miền).
• DNS tra ra địa chỉ IP của máy chủ đang lưu website.
• Trình duyệt kết nối tới máy chủ đó qua đường truyền được mã hoá SSL/TLS (https).
• Trang web hiện ra an toàn, với ổ khoá xanh trên thanh địa chỉ.

Ba khái niệm này thường đi cùng nhau khi bạn dựng một website mới: đăng ký tên miền, trỏ DNS về hosting, rồi bật SSL — hầu hết các nhà cung cấp hosting hiện nay đều hỗ trợ cấp SSL miễn phí và tự động.